به گزارش راه آرمان؛ ۲۵ ماه مبارك رجب (۲۳ فروردين ‏ماه) مصادف است با شهادت امام هفتم شيعيان حضرت موسى ابن جعفر(ع)؛ شهادت آن امام بزرگوار را به محضر آقا امام زمان(عج) و شيعيان و پيروان ايشان تعزيت و تسليت عرض نماييم.

حضرت موسى بن جعفر(ع) در سال ۱۲۸ هجرى در قريه «ابواء» (ميان مكه و مدينه) ديده به جهان گشود. نام مادرشان حميده بربريه يا حميده پاك بوده است. امام كاظم(ع) پس از شهادت پدر بزرگوارش امام جعفر صادق(ع) در سن ۲۰ سالگى به امامت رسيد و از سال ۱۴۸ تا ۱۸۳ يعنى مدت ۳۵ سال رهبرى شيعيان را بر عهده گرفت. ايشان معاصر با چهار تن از خلفاى عباسى يعنى منصور عباسى (۱۴۸ تا ۱۵۸)، مهدى عباسى (۱۵۸ تا ۱۶۹)،هادى عباسى (۱۶۹ تا ۱۷۰) و هارون الرشيد (۱۷۰ تا ۱۸۳) بودند و در بيست و پنجم رجب سال ۱۸۳ ه.ق در بغداد در زندان سندى بن شاهك مسموم و به شهادت رسيد و پس از ايشان حضرت على ابن موسى الرضا(ع) به مقام امامت رسيدند.

امام موسى ابن جعفر(ع) به كاظم ملقب بودند و اين به ‏دليل خصوصيت بارز ايشان در فرو بردن خشم در مقابل رفتارهاى نادرست دشمنان و معاندان بود. ربيع بن عبدالرحمن در اين‏ باره نقل  مى‏كند: «به خدا قسم موسى بن جعفر(ع) از كسانى بود كه آثار جلالت و كمال دانش و اطلاع از حقايق عالم در چهره‏اش ديده مى‏شد، و مى‏دانست چه كسى ادعاى مقامش را خواهد كرد و منكر امامت و جانشينش مى‏گردد ولى اين خشم را فرو مى خورد و آنچه مى‏دانست اظهار نمى‏كرد از همين جهت لقب كاظم يافت.»

ايشان معاصر با چهار تن از خلفاى عباسى بودند. در زمان حيات سياسى ايشان قيام‏هاى متعددى صورت گرفت كه آن امام عزيز وظيفه را در عدم حمايت از اين گروه‏ ها ديده و اصل را حفظ و بقاى دين اسلام و تشيع نهاده بودند. هم‏چنين به ‏دليل فشار سياسى‏اى كه عليه ايشان اعمال مى ‏شد، شيوه اصلى رفتار سياسى خود را بر تقيه بنا نهاده بودند و اين شيوه را نيز از نزديكان و ياران خود نيز مطالبه مى‏كردند. اين مصلحت‏ انديشى آن امام بزرگوار در مقابله با دشمنان و نيز اشاعه تعاليم الهى و دينى درسى عبرت ‏آموز براى تمام شيعيان است و نيز وظيفه و عملكرد صحيح را بر مبناى بصيرت و مصلحت تبيين مى نمايد چراكه رسالت امام در هر عصر و دوران حفظ دين و تبليغ آن بر مبناى مصالح عامه است كه آن امام بزرگوار درزمان خود اين شيوه را بهترين روش مبارزه مى ‏دانستند و هر يك از ائمه بزرگوار ديگر نيز در اين زمان بر همين روش عمل مى‏ نمودند.

 

 

   زندگانى سياسى و اجتماعى امام كاظم(ع)

دورانى كه امام كاظم(ع) در آن زندگى مى‏ كرد، مصادف با نخستين مرحله استبداد و ستمگرى حكام عباسى بود. اين اعمال فشار از زمان امام صادق(ع) آغاز شد و تا زمان امام رضا(ع) كه دوره خلافت مأمون بود با شدّت هرچه تمام‏تر ادامه يافت؛ مردم در زمان مأمون اندكى احساس امنيت سياسى كردند، ولى ديرى نپاييد كه دستگاه خلافت بدرفتارى و اعمال فشار بر مردم را دوباره از سر گرفت.

فشار سياسى عباسيان در دوره‏اى آغاز شد كه پيش از آن امام باقر و صادق(ع) باتربيت شاگردان فراوان، بنيه علمى و حديثى شيعه را تقويت كرده بودند و جنبشى عظيم در ميان شيعه پديد آورده بودند. رسالت امام موسى كاظم(ع) آن بود تا در اين حركت علمى، توازن و تعادل فكرى را ميان شيعيان برقرار كنند.

عصر امام كاظم(ع) دوران بسيار سختى براى شيعيان بود و در اين دوران حركت‏هاى اعتراض ‏آميز متعددى از ناحيه شيعيان و علويان نسبت به خلفاى عباسى صورت گرفت كه از مهم‏ترين آن‏ها قيام حسين بن على، شهيد فخ – در زمان حكومت‏هاى عباسى – و نيز جنبش يحيى و ادريس فرزندان عبدالله بود كه در زمان هارون رخ داد. درواقع مهم‏ترين رقيب عباسيان، علويان بودند و طبيعى بود كه حكومت آنان را سخت تحت نظارت آن‏ها بگيرد. امامان شيعه همگى بر لزوم رعايت تقيه پافشارى كرده و مى‏ كوشيدند تا تشكل شيعه و رهبرى آن‏ها را به‏ طور پنهانى اداره نمايند و شيعيان را نيز به اين كار سفارش مى‏ نمود؛ از اين ‏رو موضع ‏گيرى صريحى از ايشان در برابر خلفاى عباسى و قيام‏هاى علوى گزارش نشده است. با اين وجود، ايشان در مناظره و گفتگو با خلفاى عباسى و ديگران تلاش مى‏كرد از خلافت عباسيان مشروعيت زدايى كند.

باقر شريف قرشى هشت گفتگو از امام كاظم، تحت عنوان مناظرات آن حضرت گرد آورده است. امام كاظم(ع) با مهدى عباسى مناظره ‏هايى درباره فدك و نيز حرمت خمر در قرآن انجام داده است. هنگامى كه مهدى عباسى رد مظالم مى‏كرد، امام كاظم فدك را از او مطالبه كرد. مهدى از او خواست تا حدود فدك را مشخص كند و امام مرزهايى را تعيين كرد كه با قلمرو حكومت عباسيان برابرى مى‏كرد. با هارون عباسى نيز مناظراتى داشته است. از آن‏جا كه هارون مى خواست خويشاوندى پيامبر(ص) با خود را نزديك‏تر از نسبت او با موسى بن جعفر نشان دهد، امام كاظم در حضور هارون به نزديك‏تر بودنِ انتساب خويش به پيامبر تصريح كرد. گفتگوهاى موسى بن جعفر(ع) با عالمان اديان ديگر نيز معمولاً در پاسخ به پرسش‏هاى آنان صورت گرفته كه در پايان به گرويدن آنان به اسلام انجاميده است.

امام كاظم(ع)، اصحاب خود را به عدم همكارى با عباسيان سفارش مى ‏كرد، ازجمله صفوان جمال را از كرايه دادن شتران خود به هارون منع كرد. در عين حال از على بن يقطين كه در حكومت هارون الرشيد، عهده‏دار وزارت بود، خواست تا در دربار بماند و به شيعيان خدمت كند.

با اين وجود، از موسى بن جعفر(ع) مخالفت علنى در برابر حكومت وقت گزارش نشده است. او اهل تقيه بود و شيعيان را نيز به رعايت آن سفارش مى‏ كرد. به‏ عنوان مثال، در نام ه‏اى به خيزران مادر هادى عباسى، مرگ او را تسليت گفت. بر پايه روايتى هنگامى كه هارون او را احضار كرد، فرمود: «چون تقيه در برابر حاكم واجب است، پيش هارون روم». او هم‏چنين هداياى هارون را، براى ازدواج آل ابى طالب و جلوگيرى از قطع نسل آنان مى‏پذيرفت. حتى امام كاظم(ع) در نامه‏اى از على بن يقطين خواست مدتى به شيوه اهل سنت وضو بگيرد تا خطرى او را تهديد نكند.

 زندگانى علمى و اخلاقى امام كاظم(ع)

امام فعاليت‏هاى علمى زيادى داشتند و از ايشان روايات بسيارى نقل شده و شاگردان بزرگى را تربيت نمودند. در مسند الامام الكاظم بيش از ۳۰۰۰ حديث از وى گردآورى شده، كه شمارى از آن‏ها را برخى از اصحاب اجماع روايت كرده‏اند. هم‏چنين، وى سازمان وكالت را گسترش داد و در مناطق مختلف، افرادى را به ‏عنوان وكيل تعيين كرد. از سوى ديگر، حيات ايشان هم‏زمان با بروز انشعاباتى در شيعه بود و فرقه‏ هاى اسماعيليه، فطحيه و ناووسيه همزمان با آغاز امامت او و فرقه واقفيه پس از شهادت او شكل گرفت.

آن امام بزرگوار همچون اجداد طاهرين خود تجلى اسماء الهى و اخلاق و معنويت بود. بزرگوارى و بخشندگى آن حضرت زبان زد خاص و عام بود. به ‏عنوان نمونه ‏اى از اين صفت ايشان ابوالفرج اصفهانى مى‏گويد: يحيى بن حسن برايم نقل كرد: موسى بن جعفر(ع) اين‏گونه بود كه اگر به آن حضرت خبر مى ‏رسيد كه مردى با آن حضرت خوب نيست و پشت سرش بدگويى مى‏كند، برايش كيسه ‏اى پر از دينار مى ‏فرستاد و كيسه‏ اش بين دويست تا سيصد دينار در آن وجود داشت، اين كار حضرت ضرب‏ المثل شده بود.

   شهادت امام كاظم(ع)

واپسين روزهاى عمر امام كاظم(ع) در زندان سندى بن شاهك سپرى شد. شيخ مفيد گفته است سندى، به دستور هارون‏ الرشيد امام را مسموم كرد و امام سه روز پس از آن به شهادت رسيد. شهادت وى ۲۵ رجب سال ۱۸۳ق در بغداد رخ داده است. پس از آن‏كه موسى بن جعفر(ع) به شهادت رسيد، به دستور سِندى بن شاهك پيكر او را روى پل بغداد قراردادند و اعلام كردند كه موسى بن جعفر به مرگ طبيعى از دنيا رفته است.

منابع شيعه و سنى، علم، عبادت، بردبارى و بخشندگى آن امام بزرگوار را ستوده و او را كاظم و عبد صالح لقب داده‏اند. بزرگان اهل سنت به امام هفتم شيعيان به ‏عنوان يك عالم دينى احترام مى‏گذاشته و همچون شيعيان به زيارت قبر او مى ‏رفته ‏اند.

مرقد مطهر آن امام عزيز در كاظمين زيارتگاه عاشقان و شيفتگان ايشان است. ان شاء الله در دنيا از زيارتشان و در آخرت از شفاعتشان ما را محروم نفرمايند.

یادداشت از :سلیمانی

 

انتهای پیام/م

برچسب ها :

این مطلب بدون برچسب می باشد.

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

√ کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است
√ آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد


قالب وردپرسدانلود رایگان قالب وردپرسپوسته خبری ایرانیقالب مجله خبری
mersin escort izmit escort samsun escort mecidiyekoy escort Kadıköy escort Ümraniye escort Ataşehir escort istanbul madam net Ataşehir escort Bostancı escort Maltepe escort Rus Escort